Dr. Rob Nepveu

Godsdienstfenomenoloog, studie theologie in Leiden. Promotie aldaar (1977).

Rob Nepveu behoort tot de religieus-humanistische stroming binnen Vrijzinnigen Nederland.
De vrijzinnig-Christelijke traditie vormt een belangrijke inspiratiebron voor deze stroming naast andere, waaronder vooral ook de Westerse filosofie.


Overdenkingen:
Begrijpen en verstaan
08 maart 2020
Tijd
09 februari 2020
Op zoek naar licht
08 december 2019
Eenvoud is het kenmerk van het ware (Boerhaave 1668-1738)
10 november 2019
Liever klein dan groot?
13 oktober 2019
Van honden, katten en mensen
08 september 2019
Religieus perspectief
18 augustus 2019
Over chaos en orde
14 juli 2019
Over de verbetering van mens en samenleving
16 juni 2019
Wat is de mens?
12 mei 2019
De betekenis van de mythe van de zondeval
14 april 2019
Er zij licht
10 maart 2019
Hoe nu verder?
16 december 2018
Religie, waarheid en werkelijkheid
16 september 2018
Is onze cultuur nog Christelijk te noemen?
15 juli 2018
Wat betekent Jezus nog voor ons?
06 mei 2018
Spreken over boven gaat over beneden
29 april 2018
Mysterie der werkelijkheid
11 maart 2018
De goede oude tijd?
14 januari 2018
Vrijzinnig geloof in deze moderne tijd
17 december 2017
Hebben wij een vrije wil?
12 november 2017
Religie en het concrete bestaan
22 oktober 2017
Schepping
10 september 2017
Mythe en waarheid
18 juni 2017
Openbaring. Wat houdt dat in?
09 april 2017
Geplukte kip of gouden ei
12 februari 2017
Survival en actualiteit
04 december 2016
Secularisatie en religie
23 oktober 2016
Vasthouden of loslaten
04 september 2016
Religieus humanisme
26 juni 2016
Leidt vrijzinnigheid tot ongeloof of juist tot geloof?
14 februari 2016
Hoezo vrijzinnig?
03 januari 2016
Zijn wij nog christelijk te noemen?
22 november 2015
Religieus besef en hoe nu verder?
13 september 2015
Wat is vrijzinnig?
04 januari 2015
Wat is openbaring?
04 augustus 2014
Geloven in God
15 juni 2014
Bestaansverheldering
09 februari 2014
Uit de kunst
06 september 2013
Taal en religie
10 februari 2013
Een andere kijk op God
09 augustus 2012
Waar of werkelijk?
13 februari 2011
Wie was eigenlijk Jezus van Nazareth?
29 augustus 2010
Waarom nog naar de kerk gaan
06 december 2009
Pinksteren, het feest van enthousiasme
31 mei 2009
Pinksteren, het feest van enthousiasme
31 mei 2009

Hoe nu verder?

Je hoort tegenwoordig vaak dat de kerken leeg lopen en dat zelfs de religie verdwijnt. Dat eerste geldt, zeker in ons land, voor de meeste kerken. Er zijn echter streng-orthodoxe kerken die nog steeds grote kerkgebouwen laten bouwen en ‘s zondags hele scharen bezoekers weten te trekken. Datzelfde geldt ook voor de Pinkstergemeenten.

Maar voor de rest geldt dat er een voortdurende teruggang van het ledental plaatsvindt. Het is echter niet waar dat religie verdwijnt. Alleen is de grens tussen gelovigen en ongelovigen vaag geworden. Gelovigen krijgen steeds meer moeite met de kerkleer en ongelovigen blijken vaak een religieus besef te hebben.

In 1916 stelde de vrijzinnige theoloog H. Oort al vast dat het dogmatisch Christendom achterhaald is. Maar ook het historisch Christendom zag hij als een verschijnsel dat voorbij gaat.

Die uitspraak is opmerkelijk. Immers deze vorm van Christendom is het vrijzinnig protestantisme dat in  1916 nog bloeide. Maar Oort blijkt het goed te hebben gezien. Het vrijzinnig protestantisme mist nu alle werfkracht. Oort zag voor de toekomst de ontwikkeling van een nieuw soort Christendom. In feite is dat een christelijk geïnspireerd religieus humanisme.

Het ideële Christendom, zoals hij dat noemt, heeft kenmerken waardoor het zowel de orthodoxie als de vrijzinnigheid achter zich laat. Ik zou de volgende kenmerken willen noemen.

  1. Het gaat niet van een zoeken naar een zin in het concrete bestaan en een bestaansverheldering. Het gaat dus om een zgn. inductief denken in tegenstelling tot een deductief denken dat een leer afleidt uit een openbaring of een wijsgerige visie.
  2. Men spreekt eerder over he zijnsmysterie of de dieptedimensie van het bestaan (P. Smits) dan over God.
  3. Het gaat om het concrete leven hier en nu. Men houdt zich niet of nauwelijks meer bezig met een hiernamaals.
  4. De Bijbel is noch Gods woord, noch Gods woord in mensenwoord. De Bijbel is een bundel geschriften (in feite 2 bundels: O.T. en N.T.) van en voor mensen, klassieke literatuur die een grote invloed heeft gehad op de vorming van onze cultuur.
  5. Jezus is een mens, geen God-mens, belangrijk door zijn inzet voor het Godsrijk, wat nu zou heten de vorming van een humanere samenleving. Zijn oproep God en de medemens lief te hebben is als volgt te duiden: Besef dat wij allen deel hebben aan de ene werkelijkheid. Spinoza noemde die ‘God of de Natuur’. Het liefhebben van God of de Natuur noemde hij: de amor dei intellectualis (de verstandelijke liefde tot God). Dat betekent: het inzicht dat er maar één werkelijkheid is, waar al wat bestaat deel van uitmaakt. En de liefde tot de mens houdt in: de Gulden regel toepassen. Deze zegt negatief dat je een ander niet moet aandoen waarvan je niet wil dat dat jou wordt aangedaan. Positief luidt deze regel: behandel de ander zo als jezelf behandelt wil worden. Hoe dit ideële Christendom gestalte zal krijgen zal de tijd leren. Oort zag de Protestantenbond, nu Vrijzinnigen Nederland geheten, als de mogelijke draagster van dit Christendom. Mogelijk dat binnen afdelingen van deze religieuze vereniging aanzetten tot deze ontwikkeling kunnen worden gegeven.